افسانه آنلاین



پای تخت کتاب

1 1 1 1 1 امتیاز خبر: 0.00
تغییر اندازه متن


حمید مقدس فرد: رقابت بر سر پایتخت کتاب شدن شهرها در ایران تا به حال به پایتخت شدن خود کتاب در زندگی ایرانی کمکی نکرده است و آن رقابت درمحدوده اداری فرومانده و ایرانی ها را به رقابت درکتاب خوانی نکشانده است. در شیراز که برای پایتخت فرهنگی شدن کشور با چند شهر دیگر رقابت دارد سرانه مطالعه از میانگین کشور بالاتر نیست و کتابفروش ها 
و کتابخانه های آن خلوت ترین مکان های فرهنگی هستند. هیچ مرکز کتابخوانی درعرصه های همگانی فعال نیست و قرائت خانه هایی که درچند سال نخست دهه هشتاد می شد درآنها کتاب و مجله خواند از خاطره ها همم پاک شده اند . چند طرح بی رمق مانند کتاب رایگان درسالن های انتظار فرودگاه هم خاطره کتاب را برای هیچکس زنده نمی کند. نسل کتابخوان های حرفه ای رو به انقراض است و نسل امروز چنان به پیامک خوانی معتاد شده که نام کتاب را هم از یاد برده است. چون هیج برنامه ای برای کتاب خوانی آنها اجرا نشده که باید درسال های کودکی و به ویژه از 5 تا 7 سال می توانست حس لذت بردن ازکتاب را درآنها درونی و ماندگار کند. البته برای این کار دیر نشده و می توان بر روی کودکان 5تا7سال امروز کارکرد. ولی بدون برداشتن موانع هیچ کاری ممکن نیست. مهمترین مانع روش آموزش ادبیات در آموزش رسمی کشور است که نه تنها کودکان را به کتاب خواندن تشویق نمی کند آنها را ازهرچه کتاب و متن است بیزار می کند.  این از تناقض های آموزش در ایران است که اتکای بیش از اندازه آن به متن و کتاب به ویژه درعلوم انسانی، دانش آموزان را از کتاب فراری می دهد. مانع  تکمیلی این است که بیشتر آموزگاران هم کتاب نمی خوانند وبه اکثریت مطلق پدر و مادرانی کمک می کنند که آنها هم الگوی کتاب نخوانی کودکانشان شده اند. کتاب نخواندن کودکان و نوجوانان و جوانان نتیجه این است که در فرهنگ عمومی و آموزش رسمی درایران هیچ فرصتی به آنها برای ایجاد ارتباط ذهنی و احساسی با کتاب داده نمی شود. رسم کتاب خواندن برای کودکان که زمانی درطبقه متوسط رعایت می شد فراموش شده وهمان پدرومادرهایی که این خدمت بزرگ را به کودکانشان عرضه می کردند خودشان هم پیامک خوان شده اند. افسردگی ذهنی، گرایش به کتاب را ضعیف کرده که دربیشتر درس خوانده ها بیشتر ازدیگران دیده می شود و افسردگی ذهنی خود اینها است که به دیگران سرایت کرده است. کودکان به بزرگترهایشان نگاه می کنند وکتاب نخواندن را یاد می گیرند. بزرگترها هم که دردلیل تراشی برای کتاب نخوانی و یا مانع تراشی برای آن استاد تمام شده اند. به خصوص بزرگترهایی که درگلوگاه های تصمیم گیری و تخصیص منابع نشسته اند و کارنامه شان ثابت می کند آنها هم با کتاب میانه خوبی ندارند وکتاب خوان شدن مردم برایشان مهم نیست . دراین شرایط پایتخت کتاب شدن یک شهر چقدرمهم است ؟ درحالی که خود کتاب درآن شهر جایی ندارد و ساکنانش با کتاب قهرند و کتاب حتی در ردیف آخر نیازها و خرید هایشان نیست. چون احساس نیاز به کتاب در آنها نیست واین حس را با همه زیبایی هایش نمی شناسند و کتاب خواندن را ازکودکی یاد نگرفته اند. کتاب خوان شدن کودکان امروز هم به نخست به کتاب خوان شدن پدر و مادرهایشان و سپس به آموزگارانشان و همزمان به تغییر رویه های آموزش ادبیات بستگی دارد. کلاس های ادبیات باید نشاط بخش وشاد باشد و درآن متن بخوانند و لذت بردن از متن خوانی را یاد بدهند و پیچ و خم آموزش دستور زبان و امتحان را ازگرد ذهن دانش آموزان بردارند. برای این کار هم آموزگارانی را به کار بگیرند که ادبیات را فهمیده باشند و کتاب خوان حرفه ای باشند. بی دلیل نیست که دانش آموز و دانشجویان ایرانی هنوز با متن های ادبی آشنا نیستند و در روخوانی هم مشکل دارند. آنها فردوسی و حافظ وسعدی را نمی خوانند (نظامی ومولوی که بیگانه های ادبیات ایران شده اند)  درحالی که همتایانشان درغرب، میلتون و دانته و هومر ودر شرق مانند هند، مهابهاراتا را تا پیش از دوره متوسطه خوانده اند البته بدون ترس از نمره و یا شوق گرفتن نمره قبولی. رفع این نارسایی  یک دوره پیش دبستانی که اختصاص به ادبیات خوانی و کتاب خوانی نه با روش های سنتی آموزش کتابی ایران می خواهد که خود این دوره هم مانند کتاب خوانی ازسیستم آموزش ایران غایب است . حلقه تکمیلی این دوره می تواند بسته های تشویقی درسیستم اداری و اصناف به بزرگترهایی باشد که درکتاب نخوانی کودکانشان نقش تشویقی منفی بازی می کنند. گذشته از اینها نقش مکمل نهادهای مدنی و کوشش گری درقالب سازمان های غیردولتی هم به اضافه یارانه به کتاب و کند کردن تیغ سانسور و آگهی رایگان درتلویزیون وسینما برجسته است که می تواند نقش کتاب را درفرهنگ عمومی برجسته کند به اندازه ای که در ده قلم اصلی کالاهای اساسی جای بگیرد و هرخانه ای پایتخت آن شود.

omidndh@gmail.com

 


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

tablighat

tablighat